Spomen-ploča partizanskom borcu Franji Žagovecu na fasadi kuće Leopolda Šajbera u Visokom

Na bočnoj fasadi objekta Leopolda Šajbera, na strani prema fontani, nalazi se spomen-ploča kao sjećanje na vješanje Franje Žagoveca, željezničara-partizana iz Sarajeva.

Ploču je postavio Savez boraca NOR-a Visoko 1970. godine, u okviru obilježavanja 4. jula – Dana borca.

Vješanje Franje Žagoveca je jedan od najpotresnijih događaja tokom okupacije u Visokom, a vezan je za doba komandovanja majora Princ-Eugen divizije Otta Heselreitera u Visokom. Franjo Žagovec je od početka rata 1941. godine učestvovao u pokretu otpora kao ilegalac te se početkom septembra 1944. godine povezao sa visočko-fojničkim odredom i učestvovao u prekidanju željezničkog saobraćaja Podlugovi-Semizovac. U momentu kad je htio da ženu i djecu prebaci iz Podlugova na slobodnu teritoriju, po izdaji je uhvaćen u klopku i sproveden u zatvor u Visoko 16. septembra 1944. Istog dana ga je njemačka komanda pod vođstvom majora Heselreitera osudila na javno vješanje kao prouzročitelja višekratnih napada na prugu i mostove između Semizovca i Podlugova. Kazna je izvršena istog dana u 6 sati uvečer na lipi ispod zgrade visočkog sreza. Natpis na kartonu koji je nosio prije i tokom vješanja sačuvan je i kasnije predat u Muzej NOR-a u Beogradu.

Spomen ploča je evidentirana kao spomenik II kategorije kulturnohistorijskog naslijeđa na području grada Visoko (Sl. glasnik općine Visoko, br. 5/2015).

Izvor: „Naš život“, br. 4, 1953; br. 51-52, 1970.