Općina Kakanj obilježava “Maćuh, 18. maj 1992.” – Da li nama u Visokom “Maćuh” znači bilo šta? (Video/foto)

Midhat Hajdarević 2025-05-18

U nedjelju 18. maja, na godišnjicu zaustavljanja kolone JNA pod Maćuhom, u džamiji Džemata Papratnica će biti upriličen mevlud u znak sjećanja na šehide s početkom u 11.00 sati

“Bujrum”, poručuju domaćini.

Podsjetimo, 18. maja 1992. godine u tjesnacu Maćuh, između naselja Papratnica (Kakanj) i Seoča (Visoko) zaustavljena je marševska kolona Jugoslovenske armije koja je napustila kasarnu Bilmišće u Zenici.

U koloni se nalazilo desetine oružjem i municijom natovarenih vozila.

Manevarska četa SJB Visoko (kasnije Tufina četa) je izvršila zaprečavanje puta i zaustavljanje kolone.

Uz pravac kojim je prolazila kolona bile su raspoređene jedinice Općinskog štaba TO Kakanj, Četa “Bosna”, jedinica Vojne policije, policajci Stanice javne bezbjednosti Kakanj i mjesne jedinice rejonskih štabova Patriotske lige.

Na kolonu se nije oružano djelovalo. Oduzeta je izvjesna količina oruđa, oružja i municije, u čemu su jedinice branilaca BiH oskudijevale. Ovo oružje će poslije biti presudno za odbranu područja Centralne Bosne.

Prema podacima iz Monografije “Kakanj u Odbrambeno-oslobodilačkom ratu 1992-1995.godina”, u OpŠTO Kakanj službeno je predato 16 automatskih pušaka, dva puškomitraljeza 7,9 mm M-53, dva ručna bacača M-57. Zatim motorna vozila: TAM-150, TAM-110 i šestotonska autocisterna.

Pored ovih materijalno-tehničkih sredstava, još je zaplijenjeno i u OpŠTO Kakanj završilo: jedna haubica 105 mm, dva brdska topa 76 mm (ZIS), šest protivavionskih topova PAT 20/3.

Od municije zaplijenjeno je 7.280 metaka 7,62 mm, 78.300 metaka 7,9 mm, 10.200 komada metaka 12,7 mm, 10 komada tenkovskih mina TMA-2, šest komada minobacačkih mina 120 mm, dva ručna raketna bacača 64 mm (zolja), 32 komada protivpješadijskih rasprskavajućih mina, 42 komada mina tromblonskih kumulativnih, 200 komada trotilskih metaka po 200 grama, 4.000 metara minerskog kabla, tri radioprenosna uređaja RUP 33 i tri RUP 2/2K, dva puškomitraljeza M-53 i dva ručna bacača M-57, trideset komada ručnih bombi M-75, i dosta druge inženjerijske i intendantske opreme.

Jedinica OpŠTO Visoko, Manevarska četa SJB Visoko (kasnije “Tufina četa”), koja je izvršila zaprečavanje puta i zaustavljanje kolone, zaplijenila je: 750 automatskih pušaka, 90 pištolja, 2 haubice H-105 mm, 3 protiv-avionska topa PAT 20/3 mm, 50 “Zolja”, 36 lansera RBR 90 mm, veću količinu razne municije, 2 motorna vozila TAM-150, 2 motorna vozila “Pinz gauer”, 1 šleper “Raba”, 5 IC uređaja”.

Video pogledajte klikom na link:

https://m.youtube.com/watch?v=gbOCI3fI0YM…

Općina Kakanj – načelnik

***

18.5.1992.: Zaustavljanje i razoružavanje JNA kolone u Mačuhu

Dana 18.05.1992. godine zaustavljena je marševska kolona bivše JNA, koja je napustila kasarnu Bilmišće u Zenici, u tjesnacu Mačuh, općina Visoko, kod sela Donja Papratnica i Dobrinje, na putu Kakanj – Visoko.

Naređenje iz Sarajeva je bilo da se ova kolona propusti.

U koloni je bilo oko 400 vojnika i starješina, više desetina vojnih i teretnih civilnih vozila u kojima je prevoženo formacijsko naoružanje, municija i oprema.
Zasjedu je napravila Manevarska četa SJB Visoko ( 35 pripadnika) kojoj je u posrednom sadejstvu bilo još i 245 boraca ostalih jedinica OpŠTO Visoko a pridružile su se i jedinice OpŠTO Kakanj i HVO Kakanj (oko 100 pripadnika).
Na kolonu se nije oružano djelovalo, nego je oduzeta izvjesna količina oruđa i oružja, te municije, u čemu su jedinice branioca BiH oskudjevale.
Jedinice OpŠTO Kakanj su zaplijenile: 100 pušaka, 10 pištolja, 3 topa B-1 76 mm, dosta municije, jednu cisternu za gorivo, 1 kamion TAM, 1 motorno vozilo.
HVO Kakanj nastupao je samostalno – nema podataka šta su zaplijenili.
Jedinica OpŠTO Visoko, Manevarska četa SJB Visoko (kasnije “Tufina četa”), koja je izvršila zaprečavanje puta i zaustavljanje kolone, zaplijenila je: 750 automatskih pušaka, 90 pištolja, 2 haubice H-105 mm, 3 protiv-avionska topa PAT 20/3 mm, 50 “Zolja”, 36 lansera RBR 90 mm, veću kolićinu razne municije, 2 motorna vozila TAM-150, 2 motorna vozila “Pinz gauer”, 1 šleper “Raba”, 5 IC uređaja.
Oko 400 vojnika i stariješina bilo je kratkotrajno zadržano u vozilima ali odmah i pušteno da nastave put do okupiranih teritorija općine Ilijaš i dalje, gdje su paravojnoj Ilijaškoj brigadi ostavili sve ostalo naoružanje, municiju i opremu.
Srpsko stanovništvo (i lokalna naoružana paravojna jedinica SDS) u Bilješevu, općina Kakanj, izašlo je pred kolonu da je pozdravi a za uzvrat su dobili tražene količine municije i naoružanja. Kolonu je pozdravljalo i pobunjeno srpsko stanovništvo u Donjoj Zimči i Čekrčićima, općina Visoko.